Hoi!

Grote en middelgrote steden worden minder vaak gekozen als plek om naartoe te verhuizen. Dat blijkt uit onderzoek van Multiscope onder ruim 3.800 Nederlanders. In plaats daarvan
groeit de interesse in kleinere steden, dorpen en landelijke gebieden, vooral vanwege de rust, lagere kosten en grotere woningen.

Uit het onderzoek komt naar voren dat 26 procent van de Nederlanders verwacht binnen drie jaar te verhuizen. Dat komt neer op ongeveer 3,8 miljoen mensen. Binnen deze groep
verschuift de voorkeur duidelijk van stedelijke gebieden naar minder drukke woonomgevingen. De populariteit van grote steden daalt met 10 procent, terwijl middelgrote steden 2 procent inleveren.

Daartegenover staan kleinere woonplaatsen die juist aantrekkelijker worden. Kleine steden winnen 5 procent aan populariteit, dorpen 3 procent en het platteland eveneens 5 procent. Het is niet helemaal duidelijk met welk meetmoment deze veranderingen worden vergeleken.

Volgens Multiscope speelt de behoefte aan rust een belangrijke rol in deze verschuiving. Voor 18 procent van de ondervraagden is dit zelfs de belangrijkste reden om te willen verhuizen. Daarnaast worden dorpen en landelijke gebieden ook gewaardeerd vanwege de betaalbaarheid en de ruimere woningen.

Toch blijven grote steden aantrekkelijk voor een specifieke doelgroep. Van de mensen die juist wél naar een stad met meer dan 100.000 inwoners willen verhuizen, is 65 procent tussen de 18 en 35 jaar. Voor ruim de helft van hen is de nabijheid van horeca en uitgaansgelegenheden een belangrijke factor.

Een kleinere groep kiest voor een flexibelere levensstijl als digital nomad. Binnen deze groep is 75 procent tussen de 18 en 35 jaar. Volgens Multiscope hangt deze keuze samen met een combinatie van behoefte aan vrijheid, avontuur en rust.

Emigratie en regionale verschillen

Naast verhuizen binnen Nederland overweegt 12 procent van de ondervraagden om naar het buitenland te vertrekken. Van deze groep richt 75 procent zich op een bestemming binnen Europa, terwijl 25 procent buiten Europa kijkt. De wens om te emigreren is het grootst onder mensen tussen de 35 en 67 jaar (15 procent), terwijl dit bij 67-plussers lager ligt, namelijk 6 procent.

De resultaten komen uit het onderzoek ‘De toekomst van wonen’, waarin 3.822 Nederlanders van 18 jaar en ouder zijn bevraagd over hun woonwensen en plannen rondom verhuizen, verbouwen en inrichting.

Aanvullend onderzoek van makelaar eXp Netherlands laat zien dat koopwoningen in onder andere Groningen, Utrecht, Drenthe en Flevoland momenteel erg in trek zijn. Dit onderzoek richt zich specifiek op onderhandelingen rond koopwoningen en is daardoor niet direct te vergelijken met de uitkomsten van Multiscope.

Volgens eXp Nederland is het aandeel woningen waarover wordt onderhandeld een goede graadmeter voor de vraag. Deze gegevens zijn gebaseerd op het actuele aanbod en de onderhandelingsfase van woningen op Funda.

De spanning op de woningmarkt is tegen het einde van 2025 iets verminderd. Volgens makelaarsvereniging NVM komt dit door een groter woningaanbod en een stabielere rijsontwikkeling. Er zijn meer huizen verkocht en kopers hebben iets meer keuze gekregen. Toch blijft er nog steeds sprake van schaarste. Volgens de NVM lijkt de grootste druk inmiddels van de markt verdwenen.

Voor woningzoekenden is de toename in aanbod positief, zegt NVM-voorzitter Lana Goutsmits-Gerssen. Ze merkt op dat de markt rustiger is geworden, maar dat het voor veel mensen nog steeds lastig is om een geschikte woning te vinden. Vooral betaalbare huizen blijven schaars.

In het vierde kwartaal van 2025 verkochten NVM-makelaars bijna 47.600 woningen, een stijging van 11 procent ten opzichte van een jaar eerder. Deze groei hangt samen met het grotere aanbod, waaronder ook voormalige huurwoningen die te koop zijn gezet. Door het grotere aanbod kregen kopers iets meer ruimte. Zo waren er minder extreme biedingen en konden woningzoekenden vaker meerdere huizen bezichtigen. Toch bleef snel beslissen belangrijk, omdat woningen nog steeds relatief kort te koop stonden.

Meer keuze voor kopers

In hetzelfde kwartaal kwamen er bijna 49.500 nieuwe woningen op de markt. Dit zorgde voor meer keuzemogelijkheden. Ook de prijsstijgingen vlakten af, mede doordat er meer en relatief goedkopere woningen beschikbaar kwamen.

De gemiddelde verkoopprijs lag rond de 502.000 euro. Hoewel de prijzen nog steeds stegen, gebeurde dit minder snel dan in eerdere perioden. Volgens de NVM beweegt de markt zich daarmee richting meer balans, al verschilt dit per regio en type woning.

Toch wordt er nog vaak boven de vraagprijs geboden: bij ongeveer 72 procent van de verkopen gebeurde dit. Vooral goedkopere woningen en huizen die direct bewoonbaar zijn, blijven populair.

Schaarste blijft bestaan

Ondanks het grotere aanbod blijft de woningmarkt krap. De krapte-indicator stond op 1,9, wat betekent dat kopers gemiddeld uit minder dan twee woningen kunnen kiezen. Daarnaast werden veel huizen binnen 28 dagen verkocht.

Aan het einde van het kwartaal stonden minder dan 30.000 woningen te koop. Hierdoor blijft het totale aanbod beperkt en verandert de extra ruimte weinig aan het structurele woningtekort.

Nieuwbouw blijft achter

De nieuwbouwsector laat een minder positieve ontwikkeling zien. In het vierde kwartaal werden ongeveer 6.000 nieuwbouwwoningen verkocht, minder dan in het kwartaal daarvoor. Volgens de NVM spelen hoge bouwkosten en concurrentie van bestaande woningen hierbij een rol.

Ook verandert het type nieuwbouwaanbod. Er worden steeds meer appartementen gebouwd, terwijl het aantal grondgebonden woningen afneemt. Daarnaast zorgen vergunningstrajecten, regelgeving en capaciteitsproblemen voor vertraging. Hierdoor is het onzeker hoeveel bouwplannen uiteindelijk daadwerkelijk worden uitgevoerd.

bron: stadszaken.nl

De toenemende spanningen en oorlogsdreiging werken door tot op de Nederlandse woningmarkt. Door de opschaling van Defensie komt er extra druk op de bouwsector die al moeite heeft om aan de vraag naar woningen te voldoen. Dat stelt ABN Amro in een recente analyse.

Door de onzekere internationale situatie investeert Defensie fors in nieuwe infrastructuur, gebouwen en renovaties. Deze extra bouwopgave komt boven op een sector die al op volle capaciteit draait. Daardoor ontstaat er meer concurrentie om schaarse middelen zoals personeel, bouwlocaties en materialen. Middelen die ook nodig zijn voor woningbouw.

Woningbouw verder onder druk

De gevolgen voor de woningmarkt zijn aanzienlijk. De bouwsector kampt al met personeelstekorten, beperkte ruimte en strenge regelgeving. Door de extra vraag vanuit Defensie wordt het nog lastiger om voldoende woningen te realiseren.

In 2025 werden ongeveer 70.000 woningen gebouwd, terwijl het doel op 100.000 ligt. Door de toenemende druk vanuit defensieprojecten dreigt deze achterstand verder op te lopen. Bouwbedrijven moeten hun capaciteit verdelen, waardoor woningbouwprojecten vertraging kunnen oplopen.

Daarnaast zorgen internationale spanningen voor hogere prijzen van grondstoffen en energie. Dit maakt bouwen duurder en kan ertoe leiden dat projecten worden uitgesteld of afgeblazen. Het effect is voelbaar in de hele woningmarkt, waar het tekort verder oploopt.

Concurrentie om personeel neemt toe

Een belangrijk knelpunt is de arbeidsmarkt. De bouwsector heeft de komende jaren veel extra vakmensen nodig, terwijl het aanbod beperkt is.

Tegelijkertijd werft Defensie zelf ook op grote schaal personeel, waaronder technisch geschoolde krachten. Dit leidt tot directe concurrentie met de bouwsector. Hogere lonen en oplopende kosten zijn het gevolg, wat uiteindelijk ook invloed heeft op woningprijzen.

Innovatie als antwoord op schaarste

Tegelijkertijd kan de druk op de sector ook een versnelling van innovatie in gang zetten. Volgens ABN Amro dwingt de defensieopgave bouwbedrijven om efficiënter en slimmer te werken.

Vooral modulair en industrieel bouwen biedt kansen. Deze methoden maken het mogelijk om sneller en met minder personeel te bouwen. Ook kunnen ze helpen om de impact op het milieu te beperken, wat belangrijk is bij projecten in of nabij beschermde natuurgebieden.

Daarnaast ontstaan er kansen op het gebied van lokale energiesystemen. Door energie op locatie op te wekken en op te slaan, kunnen projecten minder afhankelijk worden van het overbelaste elektriciteitsnet. Dit soort oplossingen kan ook breder worden toegepast in de woningbouw.

Grote opgave, hoge eisen

De investeringen van Defensie lopen in de miljarden en omvatten uiteenlopende projecten, van renovaties tot nieuwe gebouwen en infrastructuur. Voor bouwbedrijven biedt dit kansen, maar er gelden wel strenge eisen op het gebied van veiligheid, kwaliteit en betrouwbaarheid.